در حال بار گذاری
امروز: يکشنبه ۳ مهر ۱۴۰۱

گزارش استانی > سکوت، وعده وعيد و جلسات بي‌ثمر دمار از روزگار درياچه اروميه درآورد

گروه گزارش: هر چند شرايط درياچه اروميه هر روز بدتر مي‌شود ولي خبري از يک راهکار مناسب براي بهبود اوضاع نيست.

    گروه گزارش: هر چند شرايط درياچه اروميه هر روز بدتر مي‌شود ولي خبري از يک راهکار مناسب براي بهبود اوضاع نيست.
    اوضاع درياچه اروميه بحرانيست و اين اتفاق قابل کتمان نيست.
    آخرين آمار از وضعيت نگين آبي آذربايجان
    براساس آمار منتشره در وبسايت آب منطقه اي آذربايجان‌شرقي در روز 11 شهريورماه، تراز درياچه اروميه با 47 سانتي متر کاهش نسبت به مدت مشابه در سال گذشته به 1270.44 رسيده که 41 سانتي‌متر نيز نسبت به ابتداي سال آبي ((مهر1401)) افت کرده و با ميانگين بلندمدت 4.26 متر فاصله دارد.همچنين بر اساس همين آمار، وسعت درياچه اروميه با 1220.20 کيلومترمربع کاهش نسبت به مدت مشابه سال گذشته و 66.198 کيلومترمربع کاهش نسبت به يک مهر 1400 ((ابتداي سال آبي)) به 1108.06 کيلومتر مربع رسيده است.
    حجم آب نگين آبي آذربايجان‌غربي نسبت به مدت مشابه سال گذشته 1.40 ميلياردمترمکعب و نسبت به ابتداي سال آبي يک ميليارد و 21 ميليون مترمکعب کاهش يافته و به 1.52 ميلياردمترمکعب رسيده است.همچنين براساس اين آمارها، حجم آب درياچه اروميه نسبت به 17.28 ميليارد مترمکعب در زمان اکولوژيک، بيش از 15.76 ميليارد مترمکعب /حدود 92درصد/ کمتر شده است.
    بارشها در آذربايجان‌غربي نسبت به نرمال 20 درصد کاهش دارد
    اسماعيل سيمايي سرپرست اداره کل هواشناسي آذربايجان‌غربي در آخرين گفت و گوي خود که /2 شهريور/ با خبرگزاري ايسنا داشته است از کاهش 20 درصدي بارش‌ها نسبت به شرايط نرمال خبرداده است.
    وي متوسط بارشها در کل حوضه را در سال زراعي جاري 141.9 ميليمتر اعلام کرد و گفت: بارشها در سال زراعي گذشته در اين حوضه 155 ميليمتر بود. کاهش آب سدها / سدهاي قاتل همچنان ساخته مي‌شوند
    در حالي که حوضه آبريز درياچه اروميه جزو حوضه‌هايي با بيشترين آمار تعداد سدهاي احداثي است، ولي با کاهش ذخيره مخزن آب سدها، رهاسازي آب به سمت درياچه نيز به شدت کاهش يافت و هرچند پيش از اين نيز بدقولي‌هاي زيادي از سوي وزارت نيرو در رهاسازي آب انجام گرفته بود اکنون نيز سدها به يکي از عوامل اصلي بحران درياچه تبديل شده اند.
    هم اکنون بيش از هفتاد سد فقط در حوضه آبريز درياچه اروميه ساخته شده است بيش از هر حوضه آبريزي در کشور و بزودي به هشتاد سد خواهدرسيد و ده ها سد نيز در حال برنامه ريزيست و در اين خصوص بسياري کارشناسان در ساليان متمادي از اشتباه بودن اين رفتار در اين حوضه گفته اند.در حاليکه بسياري کارشناسان، سدسازي را يکي از عوامل مهم بحران درياچه اروميه مي‌دانند و در کشورهاي توسعه يافته نيز بطور محسوسي ساخت سد کاهش يافته و يا برخي سدها تخريب مي‌شوند، حوضه درياچه اروميه با داشتن بيشترين درصد از سدهاست، با اين حال سد ليلان‌چاي جديترين سدي است که بر حوضه پيکره بي جان اين درياچه ساخته مي‌شود.
    کارشناس محيط‌زيست هفته گذشته در گفت و گويي با خبرگزاري تسنيم مدعي شد: با ساخت اين سدها (سد ليلان چاي) پرونده احياي درياچه اروميه بسته شده و درياچه اروميه به کويري خشک که پهنه بادهاي نمکي است، تبديل مي‌شود
    وضعيت بارش
    موسسه تحقيقات آب وزارت نيرو، اعلام کرده که فعلا بارش خاصي در حوضه‌هاي آبريز کشور بخصوص درياچه اروميه نخواهدبود.سکوت محض وزارت نيرو و ساير نهادها در آذربايجان‌غربي اگر از دنبال کنندگان صفحات مجازي آب منطقه اي آذربايجان‌غربي چه در شبکه‌هاي مجازي و چه در وبسايت آن باشيد، در چند ماه اخير و به يکباره هيچ خبري بخصوص از خردادماه درخصوص وضعيت درياچه اروميه منتشر نمي‌شود هرچند اداره آذربايجان‌شرقي هر از چندگاهي آمارهايي منتشر مي‌کند.اين نهاد در دولت تدبير و اميد از مانع تراش ترين ادارات در رهاسازي آب سدها به سمت درياچه بود و اکنون در دولت سيزدهم نيز از بي خيال ترين آنها با حذف آمار و سکوت در زمينه شرايط درياچه.
    در حاليکه درياچه اروميه يکي از مطالبات مهم مردم استان آذربايجان‌غربي و يکي از عوامل بروز بحران‌هاي اجتماعي و ... است، در نهاد عالي استان نيز که متولي اصلي آن به عنوان رئيس جديد ستاد احيا انتخاب شده، جز جلسات پياپي و هميشگي که سالهاست يکي از مشکلات اصلي کشور در پيشبرد و کاهش نيافتن بروکراسي‌هاي اداري تلقي مي‌شود خبري از راه حل مناسب يا تلاش درستي در راستاي جلوگيري از ورود درياچه اروميه به وضعيت غيرقابل بازگشت و فوق بحراني نيست.
    اين وضعيت حتي درخصوص نمايندگان نيز مطرح است و چون برخي نطق‌هاي هر از چند وقت يکبار خبري از پيگيري مجدانه براي يک حرکت جهادي نيست حتي يکبار يکي از نمايندگان بر روان نشدن آب سدهاي جنوب استان به سمت درياچه تاکيد کرد که با واکنش شديد در فضاي مجازي همراه و از تلاش خود کوتاه آمد.
    اعضاي هيئت تحقيق و تفحص از عملکرد ستاد احياي درياچه اروميه
    درحاليکه اوضاع درياچه مناسب نيست و فعلا اعتباري براي تکميل پروژه‌هاي احياي درياچه بطور جدي تخصيص نيافته، مجلسي‌ها آخرين روزهاي مردادماه، هيئت تحقيق و تفحص از عملکرد ستاد احياي درياچه اروميه تشکيل دادند.روح‌الله متفکر آزاد به عنوان رئيس، جلال محمود زاده و جعفر راستي به عنوان نواب رئيس، سميه رفيعي و روح‌الله حضرت پور به عنوان دبيران و وحيد جلال‌زاده به عنوان سخنگوي اين هيئت انتخاب شدند و سيد سلمان ذاکر، کمال حسين‌پور، اميرقلي جعفري بروجني، غلامرضا نوري، سيدمحمدرضا ميرتاج‌الديني، علي عليزاده، معين‌الدين سعيدي، پرويز اوسطي و علي اکبر عليزاده نيز به عضويت هيئت تحقيق و تفحص از عملکرد ستاد احياي درياچه اروميه درآمدند.اين درحاليست که در اين شرايط بغرنج، اين هيات تاثيري در ممانعت از مرگ درياچه نخواهدداشت.
    معاون اول جواب نامه‌هاي ستاد احيا را نمي‌داد
    مسعود تجريشي معاون سابق سازمان محيط زيست مردادماه در گفت و گويي اظهار کرده بود: ما 24 نامه براي آقاي مخبر فرستاديم، توضيح داديم اگر رها سازي آب انجام نشود ممکن است وضعيت درياچه اروميه بدتر شود، طوري‌که در آبان سال 1401 به وضعيت آبان 1392 درياچه برگرديم، بنابراين وظيفه ما اين بود که تبعات عدم اجراي تصميمات توسط دولت را به آن‌ها بگوييم، ايشان 16 نامه براي وزراي مربوطه فرستادند اما هيچ بازخوردي نداشت.
    معاون سابق سازمان حفاظت از محيط زيست گفت: »من خودم نمي‌دانستم دولت سيزدهم از احياي درياچه اروميه چه مي‌خواهد، حتي وزارت نيرو داده‌ها و اطلاعات خود را به ما نمي‌داد، از سال گذشته کل بانک اطلاعاتي بر روي ستاد احياي درياجه اروميه بسته شد، يعني گفتند ميزان بارش باران را نمي‌توانيم به شما بگوييم.«
    ستاد احيا تغيير کرد ولي فراموشي تيتر اصلي است
    بعد از تغيير و تحولات در ستاد احيا و خبرهايي مبني بر آغاز بکار ستاد با نيروهاي جديد به مديريت اجرايي استاندار آذربايجان‌غربي منتشر شد ولي از آن روز هيچ تغيير خاصي در برنامه ويژه يا جلسه يا تصميماتي براي برون رفت از وضعيت فوق بحراني درياچه رخ نداده و حتي خبري از فعال شدن ستاد احيا ديده نميشود.
    در حق درياچه جفا شد
    يک ناخداي کشتي‌هاي درياچه اروميه در گفت و گو با ايسنا گفته است: درياچه بد کردند و در حق آن جفا شد، همه مردم آذربايجان غربي و شرقي از اين درياچه خاطره دارند نبايد بگذارند اين درياچه با خاطره هايش دفن شود.يک ناخداي ديگر نيز افزوده است: قبل از اينکه پل ميانگذر را احداث کنند روزي چند نوبت بار و مسافر از اين مسير به اروميه و تبريز جابجا مي کرديم اما با احداث پل ميانگذر و پايان عمر کاري کشتي هاي مسافري و باري درياچه هم روز به روز خشک شد.وعده‌اي که عملي نشد / تونلي که دو عکاس را به کام مرگ فرستاد ولي افتتاح نشدپروژه انتقال آب زاب (کاني سيب) به درياچه اروميه که يکي از پروژه‌هاي مهم احياي درياچه اروميه در دولت گذشته (دولت تدبير و اميد) بود و نزديک به 90 درصد آن نيز اجرايي شده بود در دولت سيزدهم بارها از افتتاح قريب الوقوع آن خبرداده شد.استاندار آذربايجان‌غربي در دولت سيزدهم حتي در آبان‌ماه سال 1400 در خبري مهم که با آب و تاب در بيشتر رسانه‌ها منتشر شد از عملي شدن وعده دولت خبرداد و گفت: حفاري تونل 36 کيلومتري انتقال آب کاني سيب به درياچه اروميه يک هفته زودتر محقق شد و قراراست سالانه 650 ميليون مترمکعب آب به سمت درياچه جاري شود.در حالي که اين خبر تبديل به يک خبر تبليغاتي محض شد، و هيچ خبري از شروع انتقال آب حتي يک قطره به سمت درياچه نشد که خبرهاي ضد و نقيض از مشکلاتي در اين طرح به گوش رسيد.
    حتي در اين بين در سفر وزير نيروي دولت سيزدهم در مردادماه 1401 به استان آذربايجان‌غربي و براي بازديد از وضعيت درياچه اروميه با بالگرد، در ويدئوي خبري خبر صداوسيما مشخص شد که تونل بدليل ضعف ساخت با مشکلات عديده‌اي چون چکه کردن آب از سقف تونل مواجه و بايد قبل از بهره برداري و افتتاح تعمير شود.در اين بين اما، هيچ کس بطور صريح در مورد چرايي افتتاح نشدن اين طرح صحبتي نکرد و تنها به اين نکته اکتفا شده است که، مديرعامل شرکت توسعه منابع آب و نيروي ايران گفته ترک خوردگي‌هاي متعدد تونل انتقال آب به طول 750 متر، انتقال آب به درياچه اروميه را متوقف کرده است با اين حال مشکل حادي نيست و قرار است شرکت‌هاي دانش بنيان براي تعمير فراخوانده شوند.
    اين نکته را هم نبايد فراموش کرد تيرماه سال 1400 »مهشاد کريمي« و »ريحانه ياسيني« عکاسان تهراني خبرگزاري‌هاي ايرنا و ايسنا در حاشيه برگشت از بازديد اين پروژه بدليل حادثه رانندگي راننده اتوبوس، دار فاني را وداع گفتند.
    زماني بنادر اکنون خلوتگاه سکوت
    پيش از اين بنادر و اسکله‌هايي در اطراف درياچه اروميه وجود داشت که بندر شرفخانه بزرگترين آن ها بود اما امروزه با شرايط رخ داده اين بندر به يک خلوتگاه سکوت تبديل شده و اثري از آب نيز در آن پديدار نيست.
    فضاي مجازي داد مي‌زند ولي کسي توجهي نداردمردم، هموطنان، افراد مشهور از بازيگر تا ورزشکار، خبرنگاران و ... در فضاي مجازي در حال فرياد زدن نزديک بودن پايان عمر درياچه بدليل بي توجهي‌ها مي‌گويند ولي تاثيري در حال توجه‌ها به شرايط نگين فيروزه اي کشور نداشته است.
    جديدترين تصوير در فضاي مجازي شرايط ناراحت کننده نگين آبي آذربايجان در مقايسه با درياچه‌هاي نزديک آن در ترکيه (درياچه وان) و ارمنستان (درياچه سوان) منتشر شده که تنها درياچه اروميه شرايط بدي دارد.حيوانات وحشي جايگزين پرندگان مهاجرسعيد شهند مديرکل حفاظت محيط زيست آذربايجان‌غربي به خبرگزاري ايلنا گفته است که خشک شدن درياچه اروميه موجب اتصال جزاير اين درياچه و ورود حيوانات درنده به آن‌ها شده است.به گفته شهند، در حالي که جزاير درياچه اروميه زيستگاه انواع قوچ‌ميش ارمني و گوزن زرد ايراني است، خشکي درياچه موجب ورود پلنگ و شغال به اين جزاير شده است.مديرکل حفاظت محيط زيست آذربايجان‌غربي همچنين از کاهش تعداد پرندگان مهاجر در پي خشکي درياچه اروميه خبر داده است.
    همه مقصرند جز آنهايي که مقصرند
    اگر مصاحبه‌ها و صحبت‌هاي مسئولين را بخوانيم، آنها خشکسالي کشور، سدسازي ترکيه، تحريم‌هاي جهاني، بالارفتن مصرف مردم، کاهش بارندگي، حفر بيش از اندازه چاه توسط مردم، ساخت استخر در باغات و ... حتي باخت سنگين رئال مادريد به بارسلونا در سال گذشته را مقصر وضعيت درياچه اروميه دانستند ولي نه حرفي از اشتباهات اجراي پل ميان‌گذر، اشتباهات ساخت بدون بررسي و بي خيال وار خيل عظيم سدها در حوضه آبريز درياچه، تحميل اشتباه سبک کشاورزي به منطقه، روانه کردن آب دو رود اصلي زاينده و سيمينه رود به سمت تبريز، کاهش دادن تامين کننده‌هاي آب نگين فيروزه‌اي کشور، مديريت اشتباه مديران و مسئولين مختلف و ... نداشته اند.
    سخن پاياني
    مي‌گويند انتظار بکشيم تا بارش‌ها آغاز شود چون کاري از دست ما برنمي‌آيد ولي هواشناسي در جديدترين خبرهايش از نبود بارش جدي تا پايان آذرماه گفت و هر چه وضعيت درياچه بدتر شود، بارندگي هم کمتر مي‌شود ضمن اينکه چند سال اخير جز يک سالش نشان داده، زمستان و بهار پربارشي نداريم و هر سال بدتر مي‌شود.
    به گزارش امانت به نقل از خبر آنلاين،انسان به اميد زنده است، درياچه را نمي‌دانم ولي اين را خوب مي‌دانم، خيلي در خصوص وضعيت درياچه که زندگي چندين ميليون ايراني به آن وابسته است بي‌خياليم در بيشترين وضعيتش از سوي مسئولين و نهادها و دولتمردان و در کنار آن ما مردم هم.درياچه زنده بمان، جان منطقه به جان تو وابسته است، بمان در کنارمان ...

نظر خود را بنویسید ...

نظر سنجی