در حال بار گذاری
امروز: سه شنبه ۱ تير ۱۴۰۰

گزارش استانی > 450 هزار هکتار از اراضي غبارخيز آذربايجان‌غربي از حالت بحران خارج شدند

گروه گزارش: آخرين مطالعات انجام شده در آذربايجان غربي بيانگر اين است که کمتر از 50 هزار هکتار اراضي غبارخيز در استان وجود دارد و 450 هزار هکتار از کانون هاي ريزگرد و مناطق غبارخيز با شدت زياد از حالت بحران خارج شده‌اند.

    گروه گزارش:  آخرين مطالعات انجام شده در آذربايجان غربي بيانگر اين است که کمتر از 50 هزار هکتار اراضي غبارخيز در استان وجود دارد و 450 هزار هکتار از کانون هاي ريزگرد و مناطق غبارخيز با شدت زياد از حالت بحران خارج شده‌اند.
     کمترين ميزان آب درياچه اروميه در سال 1393 يعني يک سال قبل از آغاز کار عملي ستاد احياي درياچه اروميه با 500 ميليون مترمکعب آب به ثبت رسيد که با نگاه بلند دولت تدبير و اميد هم اکنون ميزان آب اين درياچه به بيش از چهار ميليارد مترمکعب رسيده که نزديک به هشت برابر افزايش داشته است.با وجود اين افزايش نسبي تراز، نمودار تغييرات 30 ساله درياچه اروميه بر پايه داده‌هاي ماهواره‌اي نشان مي‌دهد که اين درياچه هنوز با روزهاي خوب خود فاصله زيادي دارد و افزايش بارش‌ها و استفاده بهينه از منابع آبي بر اساس سياست‌هاي ستاد احياي درياچه اروميه مي‌تواند ضمن ادامه روند افزايش تراز آب اين درياچه، به احياي کامل آن بينجامد.
    قبل از تشکيل ستاد احياي درياچه اروميه تراز اين حوزه آبي بسته سالانه به طور متوسط 40 سانتي‌متر کاهش مي‌يافت اما در سايه اقدامات دولت تدبير و اميد، روند خشک شدن آن که همراه با بحران‌هاي مختلفي از جمله غبار نمک بود، متوقف شد.کارشناسان اين حوزه مي گويند هرچند تراز يک‌هزار و 274 متر به عنوان ارتفاع اکولوژيک درياچه اروميه اعلام شده‌ ولي اين درياچه در تراز يک‌هزار و 272 متر هم شرايط مطلوب خواهد داشت و بيش از 95 درصد کانون‌هاي ريزگرد آن رفع خواهد شد.
    توجه به مهار کانونهاي ريزگرد و گرد و غبارهاي موجود در اين زيست بوم ارزشمند منطقه شمال غرب به قدري مشهود بوده که طبق گفته هاي رييس دفتر استان‌هاي ستاد احياي درياچه اروميه پس از آغاز اقدامات عملي اين ستاد، گرد و غبار نمکي درياچه اروميه 90 درصد کاهش يافته و حتي در برخي نقاط بحراني، ميزان ريزگردهاي نمکي به صفر رسيده است.فرهاد سرخوش با بيان اينکه در سال 1393 و قبل از آغاز اقدامات اجرايي ستاد احياي درياچه اروميه، مساحتي به وسعت تقريبي 100 هزار هکتار به دليل عقب نشيني آب درياچه اروميه از اراضي حساس به فرسايش بادي محسوب مي‌شد، افزود: علاوه بر اقدامات تخصصي ستاد احيا در کنترل نقاط بحراني ريزگردها، افزايش ?? درصدي وسعت درياچه اروميه و هشت برابري ميزان آب آن سبب شد تا بسياري از اراضي مستعد فرسايش بادي به حالت عادي و سفيد بازگردند.وي با اشاره به اهتمام دولت براي رفع دغدغه مردم درباره درياچه اروميه اضافه کرد: دولت تدبير و اميد براي اجراي طرح هاي احيايي اين درياچه، 100 هزار ميليارد ريال سرمايه‌گذاري کرده است.
    رييس دفتر استان‌هاي ستاد احياي درياچه اروميه با بيان اينکه از سال 1393 تا پايان سال 1398 بيش از 673 ميليارد ريال اعتبار براي مقابله با کانون‌هاي بحراني ريزگردهاي نمکي در درياچه اروميه مصوب شده، اضافه کرد: تاکنون بيش از 71 درصد از اين ميزان مصوب يعني بيش از 436 ميليارد ريال براي انجام اين طرح‌ها اختصاص يافته است.وي با تاکيد بر اينکه تمامي کانون‌هاي بحراني گرد و غبار نمکي در حوضه آبريز درياچه اروميه تحت کنترل است، گفت: عمليات کنترل کانون‌هاي گرد و غبار نمکي در اين منطقه يا به اتمام رسيده يا در مرحله پاياني خود قرار دارد.سرخوش همچنين به اولويت بندي اجراي عمليات در کانون‌هاي ريزگردهاي نمکي اشاره کرد و افزود: ستاد احياي درياچه اروميه در مقابله با ريزگردهاي نمکي تمامي تلاش خود را به کار گرفته است.
    450 هزار هکتار از اراضي غبارخيز آذربايجان‌غربي از حالت بحران خارج شدند
    مديرکل منابع طبيعي آذربايجان‌غربي با بيان اينکه 400 هزار هکتار از اراضي با قابليت غبارخيزي در سال 1399 در استان در وضعيت بحراني بودند، اظهار داشت: 250 هزار هکتار از اين اراضي به نيمه بحراني تبديل شدند و 200 هزار هکتار هم از اراضي نيمه بحراني در اثر قرق و اقدامات حفاظتي به اراضي عادي تبديل شدند.به گفته هادي قاسمي، اين تبديل وضعيت اراضي در حالي صورت گرفته است که اراضي غبار خيز اطراف درياچه اروميه به شدت در معرض رسوب گذاري و فرسايش بادي بوده است.وي با بيان اينکه هفت اکيپ مسووليت کنترل و نظارت بر چراي غير مجاز و زودرس را برعهده دارند، ادامه داد: بازرسي اراضي به تعداد سه هزار و 644 فقره پرونده در سال 1399 به مساحت سه هزار و 300 هکتار تشکيل شد و از اين ميزان 2 هزار و 622 فقره پزونده با مساحت 2 هزار و 400 هکتار خلع يد و بازپس گيري شده است.
    در خصوص گردو غبار نيز براساس گفته هاي مدير کل منابع طبيعي و آبخيزداري استان آذربايجان غربي اعتبار هزينه شده در سال 1399 بيش از 50 ميليارد ريال بوده است.به گفته وي براساس تحقيقات انجام شده با ساير مجامع تحقيقاتي و دانشگاهي اين اداره کل توانسته است در راستاي کنترل گردو غبار 10 برابر بيش از حد انتظار گردو غباررا کنترل نمايد.قاسمي اضافه کرد: براي حفاظت و قرق اراضي در سال 1400 نيز بيش از 86 نفر نيروي گشت يگان حفاظت و 39 اکيپ گشت مراقبت داريم که در همه شهرستانها فعال هستند.
    پايش ميزان غبارخيزي درياچه اروميه به صورت مستمر انجام مي‌شود
     مدير ملي مقابله با پديده گرد و غبار سازمان حفاظت محيط زيست گفت: آذربايجان غربي به نسبت سال 1394 و براساس اندازه گيري‌ها از نظر وضعيت غبار خيزي در شرايط مطلوبي است و پايش آن در کشور با استفاده از اعتبارات ستاد احياي درياچه اروميه و ستاد مقابله با گردو غبار کشور توسط دانشگاه اروميه و دانشگاه يزد به صورت مشترک انجام مي شود.علي‌محمد طهماسبي بيرگاني افزود: يک ميليون و 460 هزار هکتار از تالاب هاي کشور و سه ميليون و 500 هزار هکتار از زيستگاه‌هاي تحت مديريت سازمان حفاظت محيط زيست غبارخيز است.وي با بيان اينکه اين آمار غبارخيزي شامل آذربايجان غربي نيست، بيان کرد: اين اطلاعات در 2 سال اخير گردآوري شده است و در مديريت آتي گرد و غبار راهگشا خواهد بود.مدير ملي مقابله با پديده گرد و غبار سازمان حفاظت محيط زيست گفت: مديريت دام و چرا و قرق جزو اصلي ترين اهداف در مديريت گردو غبار است.
    کمتر از 50 هزار هکتار اراضي غبار خيز در استان وجود دارد
    طهماسبي ادامه داد: آخرين مطالعات انجام شده در آذربايجان غربي بيانگر اين است که کمتر از 50 هزار هکتار اراضي غبار خيز در استان وجود دارد و مناطق غبار خيز با شدت زياد و خيلي شديد در اين خطه از کشور وجود ندارد. بيش از 10 تا 15 هزار هکتار عمليات نهال کاري در اطراف درياچه اروميه و بيش از يک ميليون هکتار عمليات قرق و کنترل دام در اين منطقه انجام شده که به گفته مدير ملي مقابله با پديده گردو غبار سازمان حفاظت محيط زيست بسيار تاثير گذار بوده است.وي گفت: تجربه اي که در اروميه کسب کرديم، در مناطقي مثل خوزستان به کار گرفته و ايستگاه‌هاي پايشي را راه اندازي کرديم که جزو پيشرفته ترين ايستگاه هاست.
    مدير ملي مقابله با پديده گردو غبار سازمان حفاظت محيط زيست گفت: ميزان گردو غبار در حوضه درياچه اروميه اندازه گيري مي شود و اندازه گيري ها نشان مي دهد که ميزان گردو غبار در اين استان بسيار کمتر از سالهاي قبل است.وي بيان کرد: در منطقه جبل، مياندواب و سلماس در آذربايجان غربي و شهرهاي عجب شير و بناب در آذربايجان شرقي ايستگاههاي پايش دايمي  راه اندازي شده است.
    قرق راهکار احياي پوشش گياهي اطراف درياچه اروميه بوده است
    عضو هيات علمي دانشکده منابع طبيعي دانشگاه اروميه نيز در اين زمينه اقدامات مطلوب قرق توسط منابع طبيعي  اعلام رضايت مي کند و مي گويد: برخي از اقدامات انجام شده در زمينه کنترل گردو غبار در استان بخصوص حوزه درياچه اروميه شتابزده بوده است.حسام احمدي بيرگاني با بيان اينکه بوته کاري و نهالکاري جزو اقدامات شتازده در اين زمينه بوده است ادامه داد: گزکاري در فصلي نامناسب بوده و خشک شده اند؛ ولي با اين همه شتابزدگي هم اکنون با قرق مناسب و مستمر در جبل شاهد پوشش گياهي خوبي هستيم.وي با بيان اينکه گز کاري 90 درصد به خشکي انجاميده است اضافه کرد: کاشت گونه قره داغ در 500 تا 100 هکتار از اراضي نتيجه خوبي داشت چون گونه ها کاملا علمي کار شده بود و توليد کننده نيز محلي بوده است.اين استاد دانشگاه ادامه داد: سازمان هاي اجرايي نبايد خودشان را از دانشگاهها منفک بدانند و براي پيشبرد کارها به صورت علمي بايد سازمانها کارهايشان را به صورت مطالعه شده انجام دهند چرا که برخي از اقدامات انجام شده در زمينه کنترل گردو غبار چندان علمي نيستند.وي ادامه داد: نبايد از اقدامات مطلوب سازمان حفاظت محيط زيست کشوردر استان نيز غافل بود چرا که اين سازمان روي مباحث اندازه گيري، مناطق حساس به فرسايش و راههاي تثبيت گامهاي مثبت بسياري برداشته است.به گفته عضو هيات علمي دانشگاه اروميه مالچ پاشي اقدام مطلوب و مثمر ثمري بود که در سال 1395 انجام شد و ارزيابي خوبي داشته است ولي انچه که بارز است اين نکته مي باشد که اگر منطقه به خوبي قرق شودبراي کنترل گردو غبار کمک خواهد کرد.
    تب مهاجرت از روستا با کاهش گردو غبار فروکش کرده است
    علي محمدي يکي از اهالي روستاي جبل کندي اروميه در 20 کيلومتري اين شهرستان با بيان اينکه درگذشته از بين رفتن زمين‌هاي کشاورزي و بروز برخي از مشکلات تنفسي بر اثر ريزگردهاي نمکي بسيار نگران کننده بوده، گفت: همين موضوع قبلا باعث مهاجرت برخي از روستاييان شده است.
    وي در رابطه با وضعيت امروز منطقه در بروز ريزگردهاي نمکي، اظهار کرد: اقدامات مسوولان در اين رابطه سبب شده تا وضعيت فعلي بسيار مناسب شود و همين موضوع سبب برگشت بسياري از اهالي مهاجرت کرده به خانه‌هايشان شده است.محمدي با بيان اينکه اقدامات مسوولان در کنترل ريزگردهاي نمکي در منطقه را به چشم خود مي‌بينيم، اظهار داشت: اهالي منطقه پس از مشاهده پشت کار مسوولان، همکاري لازم را در نحوه چراي دام دارند تا به پوشش گياهي منطقه آسيبي نرسد.وي همچنين از آموزش‌هاي چهره به چهره مسوولان ستاد احياي درياچه اروميه با اهالي روستا در راستاي اصلاح الگوي کشت و چگونگي همکاري براي بهبودي وضعيت مناطق خشک شده درياچه اروميه قدرداني کرد و گفت: خوشبختانه نگراني‌هاي اهالي روستا در رابطه با ريزگردهاي نمکي به شدت کاهش يافته است.
    رهايي 12 تا 14 ميليون نفر از گردو غبار نمکي در حاشيه درياچه اروميه
    تلاش دولت تدبير و اميد در تثبيت شن‌هاي روان  و ريزگردهاي نمکي به اندازه‌اي حائز اهميت است که رييس جمهوري نجات 14 ميليون ايراني از طوفان نمک را به‌عنوان يکي از اقدامات دولت تدبير و اميد در همان اوايل تشکيل دولت برشمرد و افزود: احياي درياچه اروميه به‌عنوان اولين تصميم دولت در روز آغاز به‌کار تشکيل اين دولت بود که امروز مي‌توان به احياي اين درياچه مطمئن بود و اگر اين گام برداشته نمي‌شد الان شهري به‌نام تبريز وجود نداشت و 14ميليون نفر در غرب ايران مهاجرت کرده و تمامي باغ‌ها و مزارع از بين رفته بود.
    بنا براهميت اين موضوع طرح‌هاي مهم دولت تدبير و اميد در تثبيت ريزگردها و جلوگيري از بروز طوفان‌هاي نمکي در منطقه و صرف هزاران ميليارد ريال براي احياي نگين آبي آذربايجان که يک مطالبه ملي و فرا ملي بوده است،نيازمند تبيين و اطلاع رساني است تا اقدامات مثبت دولت مغفول واقع نشود.
    به گزارش امانت به نقل از ايرنا، درياچه اروميه در قالب طرح‌هاي ستاد احيا قرار است ظرف مدت 10 سال /از 1394/ به تراز اکولوژيک خود برسد که حدود يک‌ونيم تا 2 سال از برنامه عقب است؛ اين درياچه از اواسط دهه 1380 شروع به خشک شدن کرد و بنا بر آمار بين‌المللي تا سال 2015 ميلادي حدود 80 درصد از مساحت آن خشک شد.
    با توجه به اين اطلاعات و آمار، بخش زيادي از آب موجود در درياچه اروميه با بارش هاي مناسب، انتقال خوب اين بارش ها با لايروبي رودخانه هاي اقماري، انتقال آب سدها، کاهش مصرف آب در بخش کشاورزي بوده که انتقال آب حوضه به حوضه مي تواند به کمک اين تدابير آمده و روزهاي نويدبخشي را براي درياچه اروميه خبر بدهد.

نظر خود را بنویسید ...

نظر سنجی