در حال بار گذاری
امروز: پنحشنبه ۶ تير ۱۳۹۸

گزارش استانی > گياهان کوهي سفره هاي مردم آذربايجان غربي را معطر کرد

هر سال همزمان با فصل بهار طبق يک سنت، مردم آذربايجان_غربي به دامن طبيعت رفته و با چيدن و مصرف گياهان کوهي خوراکي سفره هاي خود را معطر مي کنند

    گروه جامعه: يلميک، شنگ، بولاغ اوتي  مندي، کهليک اوتي، گندله، نعناع و جعفري کوهي، ريواس، کنگر، اسفناج وحشي، گيافه  گل گاوزبان، قارياغي، سولان، موسير، پونه  قارچ کوهي و پيچک تنها تعدادي از جمع کثير گياهان خوراکي است که با آمدن بهار به سفرهاي مردم آذربايجان غربي رنگ و بوي ديگري مي‌بخشند.
    آذربايجان غربي از مجموع هشت هزار گونه گياهي کشور، يک هزار و 300 گونه را در خود جاي داده است به طوري که در حال حاضر بيش از ? 100 نوع گياه خوراکي، دارويي و صنعتي در استان بصورت سنتي برداشت و مورد استفاده قرار مي‌گيرند?.
    گروهي از مردم اين ديار در اين فصل گياهان را جايگزين مواد پروتئيني مي‌کنند، برخي نيز مصرف گياهان خوراکي را شفابخش مي‌دانند و طبق سفارش پزشکان سنتي براي درمان بيماري‌هاي خود از آنها استفاده مي‌کنند.
    رويش اين گياهان علاوه بر تأمين بخشي از مواد غذايي مورد نياز مردم، منبع درآمد مناسبي براي روستاييان منطقه است، در اين فصل سال گروه‌هايي از خانواده‌ها را در کوهپايه‌ها و دشت‌هاي مناطق مختلف آذربايجان غربي مي‌توان در حال جمع‌آوري گياهان خوراکي مشاهده کرد.
    علاوه بر گياهان خوراکي انواع گياهان دارويي نيز در اين فصل مورد توجه بوده و اين قبيل گياهان نيز جمع‌آوري و در سطح بازار و عطاري‌ها و داروخانه‌هاي سنتي به فروش مي‌رسند.
    *آذربايجان غربي قطب رويش گياهان کوهي، دارويي و وحشي است
    آمار دقيقي از ميزان برداشت گياهان خوراکي در اين استان وجود ندارد، اما هرساله به هنگام فصل بهار هزاران کيلوگرم از انواع گياهان خوراکي استان وارد بازار محلي و استان‌هاي همجوار مي‌شود.
    با ورود به فصل بهار و رشد جمع‌آوري گياهان وحشي، مسئولان و کارشناسان منابع طبيعي و حفاظت محيط زيست نيز، نگراني خود را از خطر تخريب طبيعت اعلام مي‌دارند و خواستار حفاظت از منابع طبيعي و دقت در جمع‌آوري گياهان مي‌شوند.
    به گفته آنان، همه ساله با گسيل مردم به دامن طبيعت و جمع‌آوري انواع گياهان خودرو و حتي کمياب با هدف کسب سود، محيط زيست دچار لطمه‌ها و خسارت جبران ناپذيري مي‌شود.
    بر اساس اعلام کارشناسان هم اکنون به دليل چيدن گياهان قبل از گل دهي براي تأمين معاش روستاييان و خوراک، گياهان زرابي، ريزک، تره کوهي و موسير روي خط انقراض قرار گرفته اند.
    حفظ و نگهداري اين نوع گياهان بر عهده عموم مردم است و نبايد آنان تنها به فکر به دست آوردن درآمد از راه بوته کني يا ريشه کني باشند، چرا که رشد و تکثير اين‌گونه گياهي به کندي صورت مي‌گيرد و عوامل طبيعي و برداشت‌هاي بي‌رويه از عوامل حيات گياهان است.آموزش صحيح درباره چگونه و چه وقت چيدن گياهان بهترين راه جلوگيري از انقراض اين قبيل گياهان است، فرسايش خاک، آلودگي محيط زيست و به‌هم خوردن تعادل زنجيره غذايي برخي از پيامدهاي جبران‌ناپذير از بين رفتن پوشش گياهي است، هر گياه اطلاعات ژنتيک بسياري را به همراه دارد که مي‌تواند پشتوانه ارزشمندي براي توسعه پايدار محيط زيست باشد.
    *120 گونه گياه کوهي و دارويي در آذربايجان غربي در خطر انقراض قرار دارد
    رئيس مرکز تحقيقات و آموزش کشاورزي و منابع طبيعي آذربايجان غربي در خصوص آخرين وضعيت گياهان کوهي و دارويي در استان گفت: از مجموع هشت هزار گونه گياهي کشور، يک هزار و 300 گونه را در خود جاي داده است که از اين تعداد 120 گونه در خطر انقراض قرار دارد.
    عباسعلي روانلو ادامه داد: گياهان دارويي خوراکي آذربايجان غربي شامل شنگ، گندله، قازياغي، دوه داباني، آويشن، کهلک اوتي، نعناع کوهي، گول اقا، مزره کوهي، کنگر، ريواس، اوه ليک، سالمانجا، اسفناج دشتي و بولاغ اوتي و چندين نمونه ديگر است
    وي با بيان اينکه اين استان رويشگاه 500 گونه از گياهان دارويي بوده که 50 گونه از اين تعداد خوراکي است افزود: يک هزار و 300 گونه از گياهان موجود کشور در اين استان مي رويد که ظرفيت مناسبي براي انجام مطالعات تحقيقاتي در زمينه گياهان به شمار مي‌رود.
    وي اضافه کرد: افزون بر 585 گونه گياهي از مجموع گياهان موجود در آذربايجان غربي در جزيره‌هاي درياچه اروميه مي رويد که پسته وحشي از جمله مهمترين اين گونه هاست.رئيس مرکز تحقيقات و آموزش کشاورزي و منابع طبيعي آذربايجان غربي افزود: ارس کوهي، درخت سقز و بادام کوهي از جمله شاخص‌ترين گونه‌هاي موجود در جزاير ? گانه درياچه اروميه است.
    وي با اشاره به در حال انقراض بودن برخي از گونه‌هاي گياهان، اظهار کرد: مطالعه بر روي 120 گونه براي تعيين نوع پراکنش و مقدار موجود از آن در طبيعت انجام شده که 22 مورد از آنها به اتمام رسيده است.روانلو با تاکيد بر اينکه رويشگاه برخي از گياهان به طور خاص شناسايي شده است، ادامه داد: 60 گونه از گياهان شناسايي شده در اين استان از جمله بيزه، اله گز، نعناع کوهي، ريواس، کنگر و ثعلب بومي منطقه است.
    رئيس مرکز تحقيقات و آموزش کشاورزي و منابع طبيعي آذربايجان غربي با اشاره به اينکه بيزه در تهيه پنير کاربرد دارد و نعناع کوهي نيز به عنوان چاشني غذا استفاده مي‌شود، ادامه داد: گزارش‌هايي مبني بر قاچاق برخي از اين گياهان از مرزهاي اين استان به کشورهاي همسايه نيز دريافت شده است.
    وي با بيان اينکه کشت گياهان دارويي از جمله رزماري، اسطخودوس، انواع زنبق، انواع آويشن و نسترن در فضاهاي سبز شهري را مي‌توان براي فرهنگ سازي در استفاده از اين گونه‌ها در دستور کار قرار داد خاطرنشان کرد: اين گياهان اغلب نياز کمتري به آب و مراقبت دارد ولي بايد فرهنگ استفاده از آنها نهادينه سازي شود.
    *نيمي از گونه‌هاي گياهي آذربايجان_غربي خاصيت دارويي دارند
    مديرکل منابع طبيعي و آبخيزداري آذربايجان غربي گفت: بيش از نيمي از گونه‌هاي گياهي موجود در آذربايجان غربي خاصيت دارويي دارند و در حال حاضر بصورت سني از حدود 150 نوع استفاده مي‌شود، از ميان انواع گياهان دارويي موجود 42 نوع گياه دارويي در آذربايجان غربي کشت مي‌شود.
    ميرصمد موسوي اظهارداشت: تاکنون حداکثر 700 و حداقل 460 گونه گياهي دارويي از جمله کاسني، شب بو ونعناع، بولاغ اوتي، ختمي، چوبان کبريتي، بادرنجبويه، شيرين بيان، ثعلب، مرزه، اله گز، نسترن، موسير، گندله، داغ جعفري سي، داغ قارپيزي، دوه داباني، مندي، قوش اوزومي، داغ سقزي، يميشان، چريش، هويچ وحشي، غازياغي، يارپيز، کنگر، شويد، کهليک اوتي و اوشقون در آذربايجان غربي شناسايي شده و استان از لحاظ تنوع گياهان دارويي رتبه نخست کشور را به خود اختصاص داده است.وي با بيان اينکه آذربايجان غربي با بيش از 37 هزار کيلومتر مربع وسعت و برخورداري از آب وهوا و بارش‌هاي مناسب يکي‌از مهمترين رويشگاه‌هاي انواع مختلف گياهان وحشي در کشور به شمار مي‌رود افزود: ارتفاعات اين استان محل رويش 1000 گونه گياهي بوده که بيشتر آن‌ها گياهان دارويي و خوراکي هستند.موسوي با اشاره به گياهان دارويي خوراکي در استان، گفت: قارچ دنبالان، کنگر، مندي، غازياغي، گاوزبان، بومادران، ريواس، مريم گلي، ختمي، اسطوخدوس، خاکشير، اسفناج وحشي، موسير، شنگ، گلپر و پنيرک از محصولات مرتعي و گردو، سيب حشي، زرشک، بادام کوهي، سماق، زالزالک، گلابي وحشي، آويشن، نسترن وحشي و انواع مختلف بلوط از محصولات جنگلي در رويشگاه‌هاي استان هستند که توسط عمده مردم بهره‌برداري مي‌شود.
    مديرکل منابع طبيعي و آبخيزداري آذربايجان غربي افزود: در بين اين 1000 گونه گياهان دارويي سهم بيشتري داشته و اين نوع گياهان در ماه‌هاي مختلف فصل رويشي مورد برداشت بهره برداران قرار گرفته و همچنين مواد اوليه نسخه‌هاي گياه درماني محلي، کارگاه‌ها و کارخانه‌هاي مواد دارويي-خوراکي را تشکيل مي‌دهد.
    وي با اشاره به تنوع بالاي گونه‌هاي گياهي در استان اضافه کرد: هم اکنون حدود 466 گونه گياه دارويي شناسايي‌شده که از اين تعداد 72 گونه تيره مرکبان، 32 گونه تيره گلسرخيان، 25 گونه تيره چتريان، 46 گونه تيره نعنائيان، 29 گونه تيره نخوديان، 22 گونه تيره چليپاييان را مي‌توان نام برد.
    موسوي گفت: با توجه به فراواني گياهان دارويي در آذربايجان غربي، سرمايه گذاري در اين عرصه بايد در اولويت قرار گيرد، چرا که ميزان سود آوري يک هکتار از اين گياهان، حدود 150 ميليون ريال بوده و ميزان اين سود 20 برابر بيشتر از سودآوري محصولات کشاورزي ديگر نظير گندم است.
    مديرکل منابع طبيعي و آبخيزداري آذربايجان غربي فرآوري و توليد صنعتي گياهان دارويي را از ديگر ضرورت‌هاي اين بخش به منظور جلوگيري از انقراض برخي گونه‌ها برشمرد و اظهار داشت: فرآوري اين گونه‌ها بسيار پايين و در حد اسانس و عرق‌گيري در قالب حالت سنتي است.
    به گزارش امانت به نقل از مهر،طبيعت زيبا و خدادادي از زمان پيدايش تاکنون در خدمت بشر بوده و انسان استفاده‌هاي زيادي از اين موهبت الهي برده و مي‌برد براي صيانت و تداوم از اين نعمت الهي فرهنگ استفاده از آن را ياد بگيريم و به نسل‌هاي آينده نيز آموزش دهيم.

نظر خود را بنویسید ...

نظر سنجی