در حال بار گذاری
امروز: جمعه ۲۲ فروردين ۱۳۹۹

گزارش استانی > نمک درياچه اروميه، گنج آشکار آذربايجان غربي

مريم بشير بنائم گروه گزارش:نمک درياچه اروميه به لحاظ داشتن ارزش اقتصادي و ارز آوري گنج آشکار آذربايجان غربي مي‌باشد.

    گروه گزارش:نمک درياچه اروميه به لحاظ داشتن ارزش اقتصادي و ارز آوري گنج آشکار آذربايجان غربي مي‌باشد.
     درياچه اروميه نام درياچه‌اي در شمال غربي کشور با حدود شش هزار کيلومتر مربع جزء درياچه‌هاي بزرگ دنيا از لحاظ مساحت؛ و يکي از درياچه‌هاي فوق اشباع از نمک دنيا مي‌باشد.
     همچنين درياچه اروميه منبع املاح و مواد معدني متعددي نظير سديم، پتاسيم، استات کلسيم، ليتيم، منيزيم، کلر، سولفات و بي کربنات مي‌باشد، که ساليانه به طور متوسط 2/2 ميليون تن نمک وارد اين درياچه مي‌شود و نکته مهم و قابل ذکر مربوط به افزايش و تجميع نمک آن مي‌شود؛ به عبارت ديگر ورود ساليانه 6/4 ميليارد متر مکعب جريان‌هاي سطحي به درياچه که حاوي 2/2 ميليون تن املاح مي‌باشند و از طرف ديگر تبخير همين ميزان آب شيرين از درياچه باعث مي‌گردد که منحني تجمعي ميزان نمک‌هاي باقيمانده در درياچه صعودي باشد.
     از آنجا که حذف کامل املاح ورودي توسط جريان‌هاي سطحي به درياچه مقدور نمي‌باشد، روند شورتر شدن آب و تجميع نمک ادامه دار بوده مگر اينکه بتوان بنحوي به همان ميزان نمک ورودي يا بيشتر از آن، نمک از درياچه استحصال و به بيرون انتقال داد و با توجه به ارزش و کارايي نمک در مصارف صنعتي و غير صنعتي و اهميت اقتصادي آن، با استحصال نمک از درياچه ضمن کاهش ميزان شوري بيش از حد و تجميع نمک در درياچه، از آسيب ديدن محيط زيست نيز پيشگيري کرد.
    غلامرضا بابايي رئيس سازمان صنعت، معدن و تجارت آذربايجان غربي ، در خصوص جلوگيري از تجميع نمک در درياچه اروميه و برداشت نمک‌هاي آن مي‌گويد: در سال جاري 12 فقره مجوز (با اعتبار 2 ماهه) برداشت نمک خشک ترسيب شده از درياچه اروميه براي واحد‌هاي توليدي صادر شده است که در مساحت 229 هکتار و به ميزان 665 هزار تن به ارزش دولتي 7 ميليارد و 315 ميليون ريال نمک از درياچه برداشت شود. بابايي با اظهار اينکه نمک درياچه اروميه به دليل داشتن ارزش اقتصادي و ارز آوري، همه ساله از آن برداشت‌هاي غير مجاز صورت مي‌گرفت و هيچ حقوق دولتي دريافت نمي‌شد، ولي با واگذاري مجوز‌هاي قانوني علاوه بر ايجاد اشتغال براي 350 نفر از اهالي منطقه، ارزش اقتصادي خوبي را نيز براي استان به همراه داشته است بطوريکه با برداشت نمک 7 ميليارد و 315 ميليون ريال درآمدزايي شده است.
     او همچنين با بيان اينکه ? شرکت مجوز برداشت نمک از درياچه را دارند اظهار کرد: 13 واحد صنعتي استان نيز بصورت مستقيم و غير مستقيم از نمک درياچه اروميه بهره مند مي‌شوند و همچنين يک واحد صنعتي توليد کربنات سديم از آب درياچه اروميه واقع در شهرک صنعتي شهرستان مراغه از استان آذربايجان شرقي به دليل افزايش سطح آب درياچه در سالجاري و عدم امکان برداشت نمک از سواحي استان آذربايجان شرقي، به منظور تهيه مواد اوليه شرکت، مجوز برداشت نمک از درياچه اروميه را از آذربايجان غربي دريافت نمود.
     رئيس سازمان صنعت، معدن و تجارت آذربايجان غربي يادآور شد: به منظور جلوگيري از برداشت‌هاي غير مجاز از درياچه اروميه، تمامي مجوز‌هاي صادر شده براي برداشت نمک با نظارت مسئولين فني سازمان نظام مهندسي معدن صورت مي‌پذيرد و تحويل محدوده‌هاي مجوز برداشت صادره و بازديد‌هاي دوره‌اي کنترل حجم برداشت نيز توسط کارشناسان اين سازمان انجام مي‌شود و در راستاي بازديد‌هاي نظارتي اين سازمان مقدار 16 هزار تن نمک ترسيب شده مازاد بر مجوز برداشت و مقدار 25 هزار و 200 تن نمک ترسيب شده به صورت برداشت غير مجاز صورت جلسه شد که ضمن توقف عمليات برداشت موضوع از مراجع قضايي در حال پيگيري مي‌باشد. بابايي ضمن تأکيد اضافه کرد: هرگونه برداشت نمک از درياچه اروميه با رعايت استعلام از اداره کل محيط زيست استان و دريافت موافقت‌هاي لازم از اداره کل مذکور و با ارائه طرح فني و ايمني برداشت و معرفي مسئول فني و ارائه تعهد نامه رعايت دستورالعمل دارنندگان مجوز برداشت صورت مي‌پذيرد و با استناد نامه توقف برداشت نمک اداره کل محيط زيست استان از آذر ماه سالجاري با عنايت به شروع بارندگي و آبگيري درياچه اروميه که متعاقب آن روند صعودي سطح تراز درياچه اروميه اتفاق خواهد افتاد، امکان استحصال نمک خشک از درياچه به دليل عدم امکان رعايت ضوابط مقررات زيست محيطي مقدور نخواهد بود، لذا از آذر ماه سالجاري هرگونه استعلام جديد جهت صدور مجوز برداشت از دستور کار اين سازمان خارج و صدور مجوز‌هاي آتي منوط به موافقت اداره کل محيط زيست استان مي‌باشد.
    حجت جباري مديرکل حفاظت محيط زيست آذربايجان غربي ،در خصوص صدور مجوز و نحوه برداشت نمک از درياچه اروميه گفت: اين اداره کل بر اساس ضوابط ومقررات زيست محيطي و دستورالعمل ارسالي از سازمان حفاظت محيط زيست کشور، ضمن بازديد کارشناسان از محل برداشت نمک و در صورت وجود ذخيره‌هاي نمکي در مساحت‌هاي 20 هکتاري مجوز برداشت نمک خشک از رسوبات نمک موجود در بستر درياچه را صادر نموده است؛ اما انجام امورات مربوط به برآورد و ميزان برداشت نمک برعهده سازمان صنعت و معدن و تجارت استان است که طي معرفي درخواست کننده از طرف سازمان صنعت، معدن و تجارت با بررسي‌هاي انجام شده از برداشت نمک با استناد به شرايط و ضوابط اداره کل محيط زيست استان برداشت نمک امکان پذير خواهد بود.او با تأکيد بر اينکه فرآيند استخراج نمک بايد با رعايت اصول زيست محيطي انجام شود، گفت: با بهره‌گيري از فن‌آوري‌هاي نوين و همچنين تجهيز نرم‌افزاري و سخت‌افزاري اداره کل حفاظت محيط زيست که از الزامات دست‌يابي به بهره برداري اکوسيستم محور است، موجب مي‌شود که با حداقل اثرات سوء محيط زيست استحصال نمک صورت گيرد.
      جباري با اظهار اينکه نمک درياچه اروميه از لحاظ اقتصادي براي استان اهميت خاصي دارد و مي‌تواند ارزآوري خوبي نيز به ارمغان بياورد؛ بيان کرد: بيشترين مصرف نمک خشک درياچه اروميه در موارد صنعتي و به صورت مستقيم و غير مستقيم در تامين مواد اوليه کارخانجات مختلف از جمله صنايع شيشه، صنايع توليد اسيد و بصورت غير مستقيم در صنايع توليد شوينده استفاده مي‌شود. از نمک بطور معمول جهت يخ زدايي جاده‌هاي بين شهري وهمچنين خيابان‌هاي سطح شهر‌ها و روستا‌ها استفاده مي‌گردد.
     همچنين از ديگر کاربرد‌هاي آن مي‌توان به مصارف خوراکي اشاره نمود که البته جهت تهيه نمک خوراکي بايستي ابتدا در واحد‌هاي صنعتي داراي مجوز تصفيه و بسته بندي لازم صورت پذيرد و استاندارد‌هاي مورد نياز را نيز از ادارات اخذ نمايند.
     مديرکل حفاظت محيط زيست آذربايجان غربي در زمينه جلوگيري از آلوده نمودن درياچه اروميه گفت: اداره کل محيط زيست استان بطور مستمر واحد‌هاي صنعتي و سيستم‌هاي تصفيه فاضلاب شهري را پايش مي‌نمايد و با هر گونه تخليه فاضلاب به منابع تامين کننده آب درياچه برخورد مي‌کنند.
     فريبا بابايي رئيس گروه بهبود تغذيه جامعه معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکي آذربايجان ، گفت: با توجه به اينکه نمک دريا تصفيه نشده و داراي انواع ناخالصي شامل شن، ماسه و خاک مواد محلول نظير کلسيم و منيزيم، سولفات و فلزات سنگيني از قبيل سرب، جيوه، ارسنيک، کادميوم و ... مي‌باشد؛ به همين دليل مصرف نمک تصفيه نشده دريا مي‌تواند منجر به بروز عوارض نامطلوب در اندام‌هاي گوارشي، کليوي، کبدي و ريوي شود؛ بنابراين همه واحد‌هاي توليد کننده نمک موظفند با تجهيز سيستم تصفيه، مطابق استاندارد‌هاي نمک اعلام شده از سوي اداره استاندارد ناخالصي‌هاي محلول و نامحلول موجود در نمک را حذف نمايند و نمکي کاملا بهداشتي تحت نام " نمک تصفيه شده " را توليد و عرضه نمايند.
    مختار خاني رئيس اداره محيط زيست شهرستان اروميه ، گفت: به دليل بروز خشک سالي‌هاي اخير و افزايش دما موجب تبخير آب درياچه اروميه شد که در نتيجه زمينه تشکيل کريستال‌هايي در اشکال منشوري، سوزني و ستوني بزرگ از لحاط حجم و اندازه شد.او اظهار کرد: در حال حاضر 4 قطعه کريستال نمکي به شکل ستوني که از درياچه اروميه استخراج شده است در موزه تاريخ طبيعي اروميه به نمايش گذاشته شده است.
     با توجه به اينکه درياچه اروميه به دليل داشتن نمک فراوان و لجن‌هاي طبي، در ابعاد مختلف از جمله اقتصاد، ارز، صنايع و معادن، علوم پزشکي کارايي فراواني دارد به همين دليل درياچه اروميه بويژه نمک درياچه اروميه بعنوان گنجي آشکار براي استان و هم کشور مي‌باشد به شرطي که از اين نعمت الهي استفاده بهينه انجام شود.
    از طرفي به دليل وجود املاح فراوان در آب درياچه اروميه و کاربرد نمک آن در تهيه مواد اوليه صنايع و کارايي آن در مصارف صنعتي و غير صنعتي، و داشتن ارزش اقتصادي و ارز آور بودن براي استان نياز به ايجاد کارخانجات با هدف بهره گيري از اين نعمت الهي و ايجاد اشتغال و درآمدزايي براي افراد احساس مي‌شود و مسئولين استان نيز بايد به اين امر توجه بيشتري داشته باشند.

نظر خود را بنویسید ...

نظر سنجی