در حال بار گذاری
امروز: چهارشنبه ۱۲ آذر ۱۳۹۹

فرهنگی > حضور مردم پيش‌شرطِ پررنگِ اقتصاد فرهنگ

گروه فرهنگي: يک استاد دانشگاه گفت: اقتصاد فرهنگ در دوران پسا کرونا براي دوام طولاني نياز مشخص و مبرمي به حضور مردم به عنوان پيش شرط پررنگ اقتصاد فرهنگ دارد تا شاهد رشد و رونق اين حوزه باشيم.

    گروه فرهنگي: يک استاد دانشگاه گفت: اقتصاد فرهنگ در دوران پسا کرونا براي دوام طولاني نياز مشخص و مبرمي به حضور مردم به عنوان پيش شرط پررنگ اقتصاد فرهنگ دارد تا شاهد رشد و رونق اين حوزه باشيم.
     اقتصاد فرهنگ در دوران کرونا يکي از موضوعاتي است که اين روزها در سطح دنيا برجسته شده و سوالات متعددي را براي صاحبنظران حوزه‌هاي فرهنگي و هنري مطرح ساخته است؛ بر همين اساس رسانه‌ها از خطرهاي اين دوران سخن مي‌گويند و اذهان عمومي و توجه سياستمداران و سياستگذاران را به اين سمت رهنمون شده‌اند.
     چنانچه روزنامه انگليسي گاردين در صفحه اي با عنوان فرهنگ در خطر به اهميت و ضرورت توجه به مخاطراتي مي‌پردازد که کرونا متوجه فرهنگ کرده است.
    شايد پيش از اين، اهميت اقتصاد بر فرهنگ و تاثيرات عميقي که به واسطه افت و تعطيلي بسياري حوزه هاي فرهنگي متوجه بدنه فرهنگ و هنر جوامع بود تا اين اندازه برجسته نبود؛ موضوعي که شيوع کوويد 19 به يکباره برجسته ساخت و فرهنگ را دچار مشکلاتي اساسي ساخت.
    جبار رحماني انسان‌شناس و استاد دانشگاه در توضيح مولفه‌هاي اقتصادفرهنگ متاثر از شيوع ويروس کوويد 19 گفت: کرونا در اين مدت در حوزه هاي اجتماعي و فرهنگي خلل هايي را وارد ساخت است.
    وي افزود: بسياري از حوزه هاي فرهنگي و اجتماعي مبتني بر تعاملات و عرصه هاي به اصطلاح بنياني يا کليدي هستند که روح زندگي ادم ها را تشکيل مي دهند؛ مانند مراودات نزديک و محفل هاي خصوصي و جشن و مهماني و هر نوع فعاليت جمعي ديگر که در چند ماه گذشته مختل شده اند چرا که شما بايد از اين محافل پرهيز کنيد.
    رحماني تصريح کرد: يکي از حوزه هاي مهم در اين موضوع، اقتصاد فرهنگ است. اقتصاد فرهنگ مبتني بر توليد و مصرف کالاها و خدمات فرهنگي است؛ چه در حوزه آثار هنري و چه در حوزه کالاها و خدمات و فعاليت هاي فرهنگي فرقي ندارد؛ چون مراودات انساني دچار اختلال شده، اين موضوع به يک مسئله بدل شده است.
    وي افزود: پيامد اين اختلال در تعاملات انساني، هم جلوگيري از جابه جايي هاي جمعيتي است و هم جلوگيري از تجمع انساني؛ در اين معنا و در هر دو حالت که صنعت فرهنگي بر آن مبتني است، اين اتفاق رخ داده است؛ يعني در سينماها، تئاترها و همه فعاليت هاي حوزه اقتصاد فرهنگ و فعاليت هايي که مبتني بر تجمع انساني هستند يا در فعاليت‌هايي مانند توريسم، گالري ها و ... که مبتني بر جابه جايي هستند.
    اين استاد دانشگاه با تاکيد بر شرايط خاص حوزه‌هاي فرهنگي و عدم انطباق کامل آنان با فضاي آنلاين، بيان کرد: شايد بتوانيد فيلم ها را آنلاين تماشا کنيد اما بسياري از فعاليت ها بصورت آنلاين عملي نيست؛ همچنان که توريسم مبتني بر يک تجربه اصيل ناشي از حضور در مکان خاص است و لذا نمي شود که به صورت آنلاين توريسم را تجربه کرد.
    وي افزود: بايد توجه داشته باشيم که انتقال حوزه هاي فرهنگي به حوزه آنلاين و مجازي دو پيش زمينه را لازم دارد: يکي آن که خود آن فضاي فرهنگي قابليت انتقال داشته باشد و مهمتر اين که مخاطبان يا مصرف کنندگان يا کنشرگان اين حوزه ها، توانايي و مهارت و قابليت لازم براي فعاليت در حوزه فضاي مجازي را داشته باشند و اين موضوع تقريبا در ميان ما خيلي جا نيفتاده است.
    رحماني ادامه داد: بنابراين هر فعاليت در حوزه اقتصاد فرهنگ که مبتني بر جابه جايي آدم ها و تجمع باشد تا اطلاع ثانوي دچار اختلال است، اين حوزه ها مي تواند حوزه هاي بسيار مهم فرهنگي يا فراغتي يا هر حوزه ديگر باشد به هرحال تمام اين موارد دچار اختلال هستند و هنوز ما نمي دانيم که کرونا چه زماني تمام مي شود ولي دير يا زود بايد تمام شود وگرنه جامعه را با خودش مضمحل مي سازد و اين بسيار خطرناک است. اين استاد دانشگاه با اشاره به شرايط فرهنگي در دوران پساکرونا خاطرنشان کرد: همه اين موارد موقتي و اين آن چيزي است که بايد به آن دقت کرد.
    هرچند زود است که در مورد تمام شدن کرونا صحبت کنيم اما وقتي اعلام کنند که کرونا تمام شده است، ممکن است تا مدتي مردم موقتي ولع تکرار تجربه هاي پيشاکرونا را داشته باشند ولي بعد دوباره همه چيز به شرايط عادي بازگشته و کرونا به يک خاطره بدل مي گردد.
    وي افزود: هرچند کرونا احتمالا در برخي از حوزه ها اثرگذار باشد؛ مثلا وقتي بسياري از جلسات به صورت مجازي برگزار شد، بسياري به اين باور رسيدند که اين شيوه بسيار خوب است؛ به خصوص در شهرهاي بزرگ و پرترافيک که جا به جايي هاي جمعيتي خود يک مسئله بود و امروز اينها کنار رفته است، اگرچه اينها حوزه هايي بسيار محدود هستند اما کرونا نشان داد که مي شود آنان را از دور و به شکل مجازي برگزار کرد. ولي لذت زندگي در بسياري از فعاليت هايي است که طبق مبحثي که پيشتر گفتم، مبتني بر جا به جايي آدم ها و تجمعات است؛ بنابراين همه اينها دوباره به سياق سابق بازمي گردد.
    رحماني يادآور شد: در نتيجه بسياري از کشورهايي که توسعه يافته محسوب مي شوند، توانسته‌اند مواجه اي بهتر و موفق تر با کرونا داشته باشند و اصولا در کشورهايي که در حوزه اقتصاد سياسي دچار بحران هستند، کرونا هم بحراني ديگر شده است که نشان مي دهد نسبتي بين وضعيت کرونايي و ناکارآمدي هاي اقتصادي و سياسي وجود دارد. يعني اين ناکارآمدي ها هستند که کرونا را به يک بحران بدل ساخته اند چرا که کرونا في النفسه به تعبيري خيلي بحران نيست.
    اين انسان شناس در پاسخ به اين پرسش که تغييرات فرهنگي در دوران پس از کرونا را به چه صورتي پيش بيني مي‌کند، گفت: در مورد تغييرات فرهنگي پس از اين دوران، پيش بيني خاصي ندارم و فکر مي کنم اين تغييرات تا حدودي موقتي است. ما در حوزه هاي مختلف اين تغييرات را مشاهده مي کنيم؛ چنانچه بخشي از تغييرات فرهنگي زندگي روزمره خودمان است و بخشي فعاليت هاي فراغتي ما است.
    وي افزود: فرهنگ اگر بخواهد در شرايط کرونا بقا داشته باشد، فصلي جديد و بسيار متفاوت خواهد شد اما کرونا تجارب فرهنگي خاصي هم براي انسان ايجاد کرد؛ اين که ما مدتي کوتاه بسياري از فعاليت هاي انبوه و مصرفي خودمان را کنار گذاشتيم و ديديم که مي شود جور ديگري هم زندگي کرد.
    رحماني تصريح کرد: موضوع فرهنگ و محيط زيست، مثال خوبي در اين باره است؛ چنانچه در اين مدت به دليل اين که آدم ها کمتر وارد محيط زيست شدند، محيط زيست توانست نفس بکشد و به ما نشان داد که تا چه اندازه در وضعيت بغرنج آن مقصر و موثر هستيم.
    به گزارش امانت به نقل از ايرنا، اين استاد دانشگاه، يادآور شد: البته آسيب هايي هم در اين وضعيت کرونايي باقي مي ماند؛ مانند آدم هايي که در اين مدت تغييراتي را تجربه کردند و يکسري از شيوه هاي زندگي جابه جا شد؛ سبک هايي از زندگي آسيب ديد و مشاغلي از بين رفتند و همه اينها نشان مي دهد که ضرورتي براي بازانديشي در شيوه هاي زندگي وجود دارد اما همه اينها در شرايط تعليق ناشي از کرونا است و نمي توانيم دقيق بگوييم که در پساکرونا آدم ها اين مولفه ها را نگه مي دارند يا رها مي سازند.

نظر خود را بنویسید ...

نظر سنجی