در حال بار گذاری
امروز: چهارشنبه ۲۳ آبان ۱۳۹۷

دین و اندیشه > قيام مهدوي، امتداد اهداف عاشوراي حسيني

عليرضا پيوگاني گروه دين و انديشه:بسياري از اهداف و آرمان‌هايي که امام حسين(ع) براي آن قيام کرد، در قيام مهدوي نيز منعکس است و در حقيقت امام زمان(عج) قيام امام حسين(ع) را به تکامل مي‌رساند.

     گروه دين و انديشه:بسياري از اهداف و آرمان‌هايي که امام حسين(ع) براي آن قيام کرد، در قيام مهدوي نيز منعکس است و در حقيقت امام زمان(عج) قيام امام حسين(ع) را به تکامل مي‌رساند.
     عاشورا و مهدويت، پيوندي عميق با هم دارند.  هدف امام حسين(ع) از مبارزه با‌ مـستکبران‌ و طـواغيت‌ عـصرش اين بود تا دين اسـلام را احـياء‌ و مـردم‌ را از جهل فرهنگي و ناداني سياسي نجات بخشد و عدالت اجتماعي را در جامعه اسلامي برقرار نمايد. حضرت مهدي(عج‌) نيز‌ با‌ ستمگران  مشرکان و مستکبران جـهان مـبارزه خـواهد کرد تا احکام الهي‌ و سنّت جدش رسول الله(ص) را احـياء و زمـينه را براي تحقق عدالت اجتماعي در سرتاسر گيتي به معناي واقعي‌ کلمه‌ فراهم‌ نمايد.
    مقصود‌ از‌ رابطه‌ي‌ عـاشورا‌ و مـهدويت، پيوندي است‌ که‌ بيانگر رابطه‌ي عميق حضرت مهدي(عج) با امام حسين(ع) اسـت، کـه در احاديث، دعاي ندبه، زيارت‌ عـاشورا‌ و زيـارت‌ نـاحيه‌ي مقدسه به ايـن رابـطه‌ي ناگسستني اشاره‌ شده‌ اسـت‌.
    *اهـداف‌ مشترک‌ عاشورا‌ و مهدويت
    قيام جهاني مهدي موعود(عج)، مکمل حرکت اصلاحي امام حسين(ع) در نـهضت عـاشورا است. در اينجا به برخي از اهداف مـشترک عـاشورا و قيام مـهدي مـوعود اشاره مي‌گردد:
    1. مبارزه بـا جاهليت
    بعد از رحلت پيامبر(ص)، در جامعه‌ي اسلامي به تدريج در دوران حاکميت مکتب خلافت و بني‌اميّه، فرهنگ جاهلي دوباره احياء‌ شد‌ و مردمان از زيـست مـؤمنانه خارج و بسوي شهوات و اميال نفساني گرايش پيدا کردند. از اين رو، مفاسد اخلاقي از جمله باده‌گساري، رقاصي و آوازه‌خواني... در جامعه رونق گرفت و از نظر اقتصادي، جامعه‌، به‌ دو دسته‌ي‌ فقر و غناء تقسيم شدند.
    سيدالشهداء در ايـن شـرايط، چاره‌اي جز قيام و مبارزه علني بر عليه يزيد نداشت‌ تا مردم را از اين جهل کشنده نجات بخشد و به سوي‌ حق‌ راهنمايي‌ نمايد. در زيارت اربعين از قـول امـام صادق(ع) در توصيف ابا عبدالله الحـسين(ع) آمـده است:»خدايا! سيدالشّهدا‌  ‌‌در‌ راه تو خون دل‌ها خورد تا بندگانت را از ناداني و سردرگمي و گمراهي رهايي‌ بخشد«.
    اما جاهليت آخرالزّمان، سخت‌تر و شديد‌تر از جاهليت نخستين خواهد بود. امام صادق(ع) در اين زمينه مـي‌فرمايد: »همانا قائم ما با‌ جاهلان‌ بسيار سرسخت‌تري نسبت به جاهلاني كه رسـول خـدا(ص) در دوران جـاهليّت با آنها مواجهه بود، روبرو مي‌شود و متحمّل رنج و سختي بيشتري خواهد شد. علّت اين جاهليّت اين اسـت  ‌کـه‌ رسول‌ خدا(ص) زماني برانگيخته شد كه مردم سنگ، صخره و مجسّمه‌هاي چوبي را مي‌پرستيدند، امّا امـام مـهدي(عـج) هنگامي قيام مي‌كند كه همه‌ي مردم براي مقابله با او به تأويل كتاب‌ خدا‌ و احتجاج‌ به آن مـتوسّل مي‌شوند«.
    2.امر به معروف و نهي از منکر
    يکي از مهمترين عوامل شکل‌گيري نهضت عاشورا، امر به معروف و نهي از منکر بود. امام‌ حسين‌(ع) مکرر‌ به اين موضوع اشاره مي‌فرمود، تا به جامعه‌ي خفته بفهماند که علت‌ اين‌ همه فسادها، تـرک امر به معروف و نهي از منکر است که شما را دامن‌گير فساد سياسي‌(يزيد‌) و فساد اقتصادي و فرهنگي کرده است.در حکومت جهاني امام مهدي(عـج‌)، فـريضه‌ي‌ امـر به معروف و نهي از منکر براي احياي ارزش‌ها و هست‌پذيري عدالت اجتماعي نقش بـسزايي دارد. از امـام بـاقر(ع) درباره آيه»الَّذِينَ إِنْ مَكَّنَّاهُمْ فِي الْأَرْضِ أَقامُوا الصَّلاةَ وَ آتَوُا‌ الزَّكاة« سؤال شد، ايـشان فـرمود: »ايـن آيه درباره‌ي حضرت مهدي(عج) و اصحابش وارد شده است. خداوند ايشان را مالك مشرق و مغرب زمين‌ مـي‌گرداند‌ و دين خـود را ظاهر مي‌سازد‌ و به‌ سبب او و اصحابش بدعت‌ها را مي‌ميراند، چنانكه سفهاء، حق را ميرانده‌اند، تا اينـكه در روي زمـين اثـري از ظلم ديده نشود  مهدي(عج) و اصحابش‌ امر‌ به معروف و نهي از‌ منكر‌ مي‌کنند، و عاقبت امور بـراي خـدا است«.
    3.اصلاح جـامعه‌ (جـامعه‌پردازي‌)
    امام حسين(ع) در وصيت‌نامه خود به محمد حنفيه، هدف خود‌ را‌ اصلاح‌ امت جدّش رسول الله(ص) و امر به معروف‌ و نهي‌ از‌ منکر‌ معرفي‌ فرمود‌: »انّى لَمْ أَخْرُجْ أَشِرًا وَلا بَطَرًا وَلا مُفْسِدًا وَلا ظالِمًا وَ إِنَّما خَرَجْتُ لِطـَلَبِ الاِْصـْلاحِ فى أُمَّةِجَدّى، أُريدُ أَنْ آمُرَ بِالْمَعْرُوفِ وَأَنْهى عَنِ الْمُنْكَرِ...؛ قيام من‌ قيام فردي کامجو يا آشوبگر و يا ستمگر نيست. من براي اصلاح امت جدم به پا خواسته‌ام، قصدم امر به مـعروف و نـهي از منکر است و به سيره‌ي جدم و پدرم رفتار مي‌نمايم‌«.
    هـدف امـام عصر(عج) نيز هدايت مردم بسوي حق تـعالي و اصـلاح جامعه‌اي است که دچار معضلات فرهنگي، سياسي، اجتماعي و اقتصادي‌ شده‌ است. در سوره‌ي انبياء مي‌خوانيم: »وَ لَقَدْ كَتَبْنَا فىِ الزَّبُورِ مـِن بـَعْدِ الذِّكْرِ أَنـَّ الْأَرْضَ يَرِثُهَا عِبَادِىَ الصَّلِحُون؛ ما در زبور، پس از تورات نوشتيم كه اين زمين را بـندگان‌ صالح‌ من به‌ ميراث خواهند برد«. امام محمدباقر(ع) فرمود: »ايشان اصحاب حضرت مهدي(عج) در آخرالزمان هستند«. ايـنان هـمان بندگان صالح خدا و ياران مهدي(عج) هستند‌ که‌ وارثان‌ زمين خـواهند شـد. بنابراين، هدف نهضت عاشورا، تربيت انسان و اصلاح جامعه بود، کـه نـاتمام مـاند، اما خداوند‌ اراده فرمود تا اين آرمان مقدس از سوي حضرت مهدي(عج) محقق شود و زمـاني کـه زمين پر از ستم گردد و بدعت‌ها زنده و حاکمان ياغي دست به فساد زده‌اند، مصلحي خـواهد آمـد‌ و جـامعه‌ را اصلاح و حکومت عدل الهي را در زمين برپا مي‌نمايد.
    4.ستيز با بدعت‌ها
    در دوران امامت‌ سالار‌ شـهيدان‌(ع)، بـسياري از تعاليم نبوي، به فراموشي رفـت و امـام حـسين(ع)، ناگزير براي احـياي ديـن جدش‌ و مبارزه‌ با‌ بـدعت‌ها قـيام نمود، زيرا يزيد، آشکارا دست به فساد آلوده بود و جامعه‌ي اسلامي را‌ دچار‌ انحطاط و خود را خـليفه‌ي مـسلمين و جانشين پيامبر(ص) مي‌دانست، و چنين شخصي قـطعاً اگـر بر‌ مـردم‌ حـکومت‌ مـي‌کرد، تمام ارزش‌هاي اسلامي از بـين مي‌رفت.
    امـام حـسين(ع) در نـامه‌اي‌ کـه‌ بـه‌ جمعي از بزرگان بصره نوشت، هدف از قيام بر ضد حکومت فاسد‌ يزيد‌ را، احياي سنت جدش رسول الله(ص) و مبارزه با بدعت‌ها معرفي مي‌کند و مي‌فرمايد: »من شما را به‌ کتاب‌ خدا وسـيره‌ي پيامبر خدا فرا مي‌خوانم، چرا که در جامعه‌ي شما سنت‌ نبوي‌ از بين رفته و بدعت و فريبکاري جايگزين آن‌ شده‌ است‌، اگر سخنانم را بشنويد و فرمانم را اطاعت‌ کنيد‌، شما را به راه راست هدايت مى‌کنم«.
    به گزارش امانت به نقل از تبيان،امام صادق(ع) فرمود‌: »وقتي‌ قائم ما‌ قيام‌ کرد‌ مردم را از نو به سوي‌ اسلام‌ دعوت مي‌نمايد و به سوي چيزي که کهنه شده و عموم مردم از آن‌ دور‌ افتاده‌اند، هـدايت مـي‌کند. آن جناب،»مهدي‌« ناميده شده، چون به‌ چيزي‌ که مردم از آن دور‌ شده‌اند‌ هدايت مي‌شود و »قائم« ناميده شده چون براي به پا داشتن حق قيام مي‌کند‌«.

نظر خود را بنویسید ...

نظر سنجی