در حال بار گذاری
امروز: سه شنبه ۳ مهر ۱۳۹۷

دین و اندیشه > حجاب امري فرهنگي يا سياسي

صديقه برزگر گروه دين و انديشه:دو جريان رويکردي سياسي نسبت به حجاب اتخاذ کرده اند: جريان اول جريان اپوزيسيون خارج از کشور در راستاي متراکم کردن شکاف هاي اجتماعي و زمينه سازي براي ايجاد شورش ها و جنبش هاي اجتماعي و جريان دوم، يک جريان داخلي است که علاقه مند است نزاع بر سر موضوعاتي غير از موضوع معيشت و اقتصاد باشد.

    گروه دين و انديشه:دو جريان رويکردي سياسي نسبت به حجاب اتخاذ کرده اند: جريان اول جريان اپوزيسيون خارج از کشور در راستاي متراکم کردن شکاف هاي اجتماعي و زمينه سازي براي ايجاد شورش ها و جنبش هاي اجتماعي و جريان دوم، يک جريان داخلي است که علاقه مند است نزاع بر سر موضوعاتي غير از موضوع معيشت و اقتصاد باشد.
    حجاب علاوه بر اينکه در فرهنگ اسلامي جايگاه ويژه اي دارد در قانون نيز به آن اشاره شده است. در ماده 638 قانون مجازات اسلامي آمده است: هرگاه کسي علناً در انظار و اماکن عمومي و معابر تظاهر به عمل حرامي نمايد، علاوه بر کيفر عمل، به حبس از 10 روز تا 2 ماه يا تا 74 ضربه شلاق محکوم خواهد شد و در صورتي که مرتکب عملي شود که نفس آن عمل داراي کيفر نباشد؛ اما عفت عمومي را جريحه‌دار نمايد، به حبس از 10 روز تا 2 ماه يا تا 74 ضربه شلاق محکوم خواهد شد. در تبصره ذيل اين ماده توضيح تکميلي مي‌دهد که زناني که بدون حجاب شرعي در معابر و انظار عمومي ظاهر شوند را از مصادق ماده فوق معرفي مي کند. با اين اشاره مي توان دريافت که رعايت حجاب علاوه بر اينکه يک امر فرهنگي است، يک امر قانوني نيز مي باشد. سؤالي که در اينجا مطرح مي شود اين است که چه کساني امروز با حجاب مخالفت مي کنند. آيا مخالفت با حجاب صرفا جنبه فردي دارد و يا اينکه عوامل سياسي و اجتماعي نيز در آن دخيل هستند؟
    در پاسخ به اين سؤال بايد نگاهي عميق تر به ماهيت افرادي داشت که در ظاهر با حجاب مخالفت مي کنند. نگارنده سعي کرده است نگاهي اقتصادي به اين طيف داشته باشد. کساني که امروز تحرکاتي در مقابله با حجاب داشته اند و در ابتدا کمپين آزادي هاي يواشکي را به راه انداختند و بعد مخالفت با حجاب اجباري، کساني هستند که دغدغه معيشت ندارند و با مشکلات اقتصادي دست و پنجه نرم نمي کنند. اين افراد يا از افراد مرفه جامعه هستند که اصولا قانون را هم مزاحم خود مي دانند و احساس مي کنند که پول به اندازه کافي براي آنها قدرت ايجاد کرده است. (اگرچه نمي توان گفت همه مرفهين جامعه ما بدحجاب هستند اما مي توان ادعا کرد که نسبت بي حجاب ها به باحجاب ها در اين طيف از جامعه بسيار بيشتر از اقشار ضعيف و متوسط است.) البته تعدادي از اين افراد نيز دانشجو هستند که در فضاي روشنفکري هنوز ابعاد کامل دين، فرهنگ اسلامي و بحث حجاب را درک نکرده اند و تحت تأثير فضاي سياسي جامعه به گروه اول ملحق شده اند و شايد خانواده هاي آنها از اقشار مرفه نباشند ولي به هر حال در اين موقعيت زماني دغدغه معيشت ندارند.
    گروه سوم و چهارمي نيز مي توان متصور بود که البته به نظر نمي رسد خيلي زياد باشند و آن کساني هستند که از معاندين نظام هستند و بر اساس دستور از خارج از مرزها اين کار را انجام مي دهند و يا افراد ضعيف جامعه که دغدغه معيشت و فقر شديد آنها را واداشته است که در قبال دريافت مبالغي به اين گروه ملحق شوند. فرض سوم و چهارم کاملا ذهني است و فقط بر اساس داده هاي اطلاعاتي و امنيتي مي توان آن را تأييد يا رد کرد.
    اگر اين موضوع را با نگاه يک جامعه شناس سياسي بنگربم متوجه مي شويم که اين موضوع يکي از شکاف هاي اجتماعي موجود در جامعه که البته به موازات شکاف طبقاتي ناشي از فقر و رفاه است. جريانات سياسي فعال در داخل و خارج از کشور که فعاليت خود را در بسترهاي موجود جامعه ايران تعريف کرده اند به موضوع حجاب به صورت کاملا سياسي نگاه مي کنند.
    مشخصا مي توان به دو جريان اشاره کرد که رويکردي سياسي نسبت به حجاب اتخاذ کرده اند: جريان اول جريان اپوزيسيون خارج از کشور است که در راستاي متراکم کردن شکاف هاي اجتماعي و به نوعي زمينه سازي براي ايجاد شورش ها و جنبش هاي اجتماعي سعي در تعميق اين موضوع دارند و ضمن ترغيب و تحريک افراد سعي دارند اين شکاف را به شکاف موافقين و مخالفين نظام نزديک کنند. جريان دوم، يک جريان داخلي است که به نوعي خود را قدرت مي بيند. اين جريان علاقه مند است نزاع بر سر موضوعاتي غير از موضوع معيشت باشد چرا که در پاسخگويي به موضوع مد نظر پاسخ قانع کننده اي ندارند. ترويج تفکرات فمنيستي، بزرگنمايي موضوع حضور زنان در ورزشگاه، پرداختن به نقش زنان در کابينه و ... در اين راستا صورت مي گيرد.
    به گزارش امانت به نقل از فارس،نکته مهم در تحليل رويکرد گروه دوم اين است که بر اساس تحليل هاي جامعه شناختي کساني ميتوانند در بازي سياست گوي سبقت را بربايند که قاعده بازي و زمين رقابت را با توجه به موقعيت خود انتخاب کنند. در حالي منتقدين دولت سعي مي کنند موضوعات اقتصادي و معيشتي زمين رقابت باشند جريان حامي دولت سعي مي کند زمين بازي را به جايي غير از اقتصاد ببرد، بديهي است بازي در زمين موافقين و مخالفين حجاب نه تنها سختي رقابت در ميدان اقتصادي را ندارد بلکه پاسخگويي را به جريان رقيب واگذار مي کند  و لذا انگيزه هاي سياسي اين جريان در پرداختن به موضوع شديد است چه در تأييد حجاب و چه در رد آن.

نظر خود را بنویسید ...

نظر سنجی